Son yıllarda Loop, Trio, Trio Dev ve AndroidAPS gibi çözümler tip-1 diyabetliler ve yakınları tarafından üretilen, ev yapımı yapay pankreas algoritmaları olarak hayatımıza girdi.
Ben Loop, Trio ve Trio Developer gibi algoritmaları denedim. AndroidAPS’i hiç denemedim. Bugünkü yazıda öncelikle aralarındaki temel farkları anlatacağım. Aksi durumda yazı uzar gider. Başka bir zamanda da ayrı ayrı hepsinin menüleri ve özelliklerini aktaracağım.
Loop, Trio ve AndroidAPS Gibi Çözümlerin Amacı Nedir?
Hepsi aynı amaca hizmet eder: Tip-1 diyabette kan şekerini hedef aralıkta tutmak için insülin pompasını şeker ölçüm sensörüyle daha akıllı yönetmek. Her zaman örnek verdiğim gibi; elinizde eski tip bir uygun model+versiyon insülin pompası ve bir de sensör varsa Ferrari’ye çevirir bu sistemler.
Bunu yaparken de üç ana veriyi birleştirirler: sensörden gelen şeker ölçüm verisi (CGM), vücutta hâlâ etkisi süren insülin (IOB-insulin onboard) ve girilen/varsayılan karbonhidrat etkisi (COB/UAM=Carbohydrate Onboard).
Çalışma prensibi ise basittir: Sistem geleceğe dönük bir tahmin yapar (“Bu hızla giderse 30–60 dakika sonra nereye varacak?”). Tahmine göre insülin pompası üzerinden bazalı artırır/azaltır. Bazı sistemlerde de gerekiyorsa küçük otomatik düzeltme bolusları verir.
Ama bu otomatize tamamıyla “otomatik pilot” gibi düşünülmeli: Doğru çalışması için temel tedavi ayarlarının (bazal, karbonhidrat oranı, insülin duyarlılığı, hedefler ve güvenlik limitleri) doğru girilmiş olması gerekir. Burada insan faktörü devreye giriyor mecburen. Doktorunuzun, diyetisyeniniz ve/veya hemşirenizin bu ayarlamaları size göre en iyi şekilde yapmalı.
Özetle: CGM verisini okuyup, insülinin gecikmeli etkisini hesaba katarak, küçük ve sık ayarlamalarla şekerin dalgalanmasını azaltmaya çalışan kapalı döngü sistemleridir. Tip-1 diyabetli olarak bizim tarafımızda da en büyük katkı ise hâlâ aynı yerde: yemek bolusu ve doğru karbonhidrat girişi gibi.
Bu sistemler her insülin pompası ve her sensörle de kurulamaz. Ev Yapımı Yapay Pankreas Loop=Döngü Sistemi Hangi Diyabet Teknolojileriyle Çalışır? başlıklı yazımın üzerine tıklayarak uyumlu cihazlar hakkında bilgi edinebilirsiniz. https://www.loopnlearn.org/sl-pump-cgm/ linkinde de güncel uyumlu cihazlar yayınlanmıştır.
Ben Trio Developer kullanıyorum. Ve bu sistemi Omnipod Dash ve Dexcom G7 sensörle kurdum.
Loop, Trio, Trio Developer ve AndroidAPS: Özellikleri ve Temel Farkları Nelerdir?
Loop (LoopKit tabanlı iOS DIY-Do it yourself AID-Automated Insulin Delivery)
- CGM verisi + girilen karbonhidrat + insülin etkisiyle glukoz tahmini yapıp, buna göre otomatik bazal ayarlamaları (ve seçilirse otomatik bolus) uygular.
- Çalışma modu: Closed Loop / Open Loop ana anahtarıyla açılıp kapanır. Closed Loop açılınca otomatik doz ayarlamaları başlar. 
- Dozlama yaklaşımı (Dosing Strategy)
- Temp Basal Only (Sadece geçici bazal)
- Automatic Bolus (Otomatik bolus) 
- Güçlü yönü: Ayar seti nispeten daha “az parametreli”; birçok kullanıcı için daha “sade” bir işletim.
- Amaç: OpenAPS (oref) mantığıyla her döngüde (tipik 5 dakikada bir) insülin dozlamasını optimize eder. 
- Algoritma tarafında öne çıkanlar:
- Autosens (Autosensitivity – duyarlılık uyarlaması)
- SMB (Super Micro Bolus – Süper Mikro Bolus)
- UAM (Unannounced Meals – İlan edilmemiş öğün yaklaşımı) gibi gelişmiş davranışlar (menülerde doğrudan var). 
- Remote control: Nightscout ve özellikle LoopFollow üzerinden, belirli koşullarda uzaktan komutlar (carb/bolus/temp target/override) gibi gelişmiş kabiliyetler. 
- Ek not: TrioDocs, “open loop”ta Trio’nun işlevselliğinin ciddi düştüğünü ve Trio’nun kapalı döngüyle en iyi çalıştığını özellikle vurgular. 
- Tanım: Trio’nun dev branch’inden gelen, hızlı güncellenen public beta sürümüdür. 
- Pratik fark:
- “Dev” sürüm test amaçlıdır; dokümantasyon da bu dalı hedefler. 
- Browser build akışında “dev branch’i default yaparsan haftalık otomatik build tetiklenir” gibi beta odaklı öneriler var. 
Android telefon üzerinde çalışan, OpenAPS’in (oref) mantığını kullanan bir DIY AID sistemidir. CGM verisi + IOB + (varsa) COB/UAM yaklaşımıyla glukozun nereye gideceğini tahmin eder ve buna göre pompa üzerinden bazal ayarlaması yapar. uygun kurulumda SMB(Super Micro Bolus – Süper Mikro Bolus) gibi “küçük düzeltmeler” de devreye girebilir.
Çalışma yaklaşımı:
- Temelde “döngü” mantığıyla (genelde 5 dakikada bir) yeniden hesaplar: “Hedefe yaklaşmak için şimdi ne yapmalıyım?” sorusunu sorar.
- Pompa + CGM uyumluluğuna göre kurulum değişir. iOS yerine Android ekosisteminde çalıştığı için kurulum şekli ve cihaz tercihleri Loop/Trio’dan farklılaşır.
- Android tarafında güçlü bir topluluk ve uzun yıllardır gelişen bir yapı.
- OpenAPS/oref yaklaşımını baz alan, detaylı ayar ve davranış seçenekleri sunabilen bir sistem.
- Loop: daha sade, daha az parametre ile “Temp Basal” veya “Automatic Bolus” stratejisiyle çalışır.
- Trio: OpenAPS/oref yaklaşımıyla Autosens/SMB/UAM gibi daha fazla algoritma kolu ve ince ayar sunar.
- Trio Dev: Trio’nun daha hızlı güncellenen beta dalıdır.
- AndroidAPS: Android’de çalışan ve OpenAPS/oref temellidir. Mantık olarak Trio’ya yakındır.
